Belgrad ilk bakışta sevimli bir şehir değil. Trafiği yoğun, beton blokları çok, gürültüsü bol. Ama Sava'nın Tuna'ya karıştığı tepeye çıkıp birkaç saat yürüdüğünüzde fikriniz değişiyor. Roma kalıntıları, Osmanlı'dan kalan türbe ve hamam izleri, Avusturya-Macar barok cepheleri, Yugoslav modernist bloklar ve bugünün kalabalık kafe kültürü aynı şehirde üst üste duruyor. Belgrad gezilecek yerler listesi bu yüzden tek bir döneme ait değil; her semt başka bir yüzyıldan konuşuyor.
Aşağıda Kalemegdan'dan başlayıp Dorćol, Skadarlija, Savamala, Yeni Belgrad ve Zemun'a uzanan bir rota, sofrada ne yeneceği, gece nereye gidileceği ve yola çıkmadan bilmeniz gereken birkaç pratik not var.
Kalemegdan Kalesi: Nehirlerin Buluştuğu Tepe
Belgrad'a vardığınız gün ilk iş Kalemegdan'a çıkın. Antik Singidunum'un üstüne kurulan kale kompleksi, şehrin bütün tarihini bir surun içine sığdırıyor. Surlar boyunca yürürken Roma'dan Osmanlı'ya, Avusturya-Macaristan'dan Yugoslavya'ya kadar her dönemin bir izine rastlıyorsunuz. Damat Ali Paşa Türbesi de kalenin içinde.
Üst teraslardan aşağı baktığınızda bir yanda Yeni Belgrad'ın modern silüeti, öbür yanda eski şehrin kırmızı çatıları görünüyor. Sava ile Tuna'nın birleştiği noktayı en iyi kalenin kuzeybatı surlarından görürsünüz. Günbatımında burası fotoğrafçılarla ve çiftlerle doluyor; nisan ile ekim arası, hava açıksa manzara gerçekten güzel.
Kalenin içindeki Askeri Müze, Osmanlı kılıçlarından Yugoslav dönemi silahlarına uzanan geniş bir koleksiyona sahip. Giriş ücreti düşük ve 1-2 saatte rahatça gezilir. Müzeyle ilgilenmiyorsanız Kalemegdan Parkı'nda bir bank bulup oturmak da yeterli: çocuklar, köpek gezdirenler, çiftler, yaşlılar. Şehri anlamak için insanları izlemek çoğu zaman müzeden daha çok şey anlatıyor.
Dorćol ve Knez Mihailova: Eski Şehrin İçinde
Kaleden aşağı indiğinizde Dorćol'e girersiniz. Osmanlı döneminden kalma dar sokaklar, hamam kalıntıları, küçük kafeler ve antika dükkânları burada iç içe. Bir köşede duvar resmi, ötekinde sokak müzisyeni, bir sonrakinde ikinci el kitapçı çıkıyor. Strahinjića Bana Caddesi semtin omurgası; butik kafeler, tasarım dükkânları ve küçük galeriler bu caddeye dizilmiş.
Sabah kahvesini burada için. Sırp kahvesi Türk kahvesiyle aynı kökten geliyor, sunumu biraz farklı: küçük bakır cezvede, yanında lokumla. Osmanlı mirası tatlıda da sürüyor; eski pastanelerden birinde kahvenin yanına baklava istemek Belgrad'da tuhaf karşılanmaz.
Dorćol'den ana yaya caddesi Knez Mihailova'ya geçmek birkaç dakikalık iş. 19. yüzyıl Avrupa mimarisiyle çevrili bu cadde mağazalar, kafeler ve sokak sanatçılarıyla dolu. Yürüyüşü Cumhuriyet Meydanı'na kadar uzatın; Prens Mihailo heykeli ve Ulusal Müze binası meydanın iki simgesi.
Skadarlija: Akşam Yemeği İçin Bohem Sokak
Knez Mihailova'dan çok uzak olmayan Skadarlija, 19. yüzyıldan kalma taş döşeli bir sokak. Bir zamanlar şairlerin ve ressamların buluşma yeriymiş, bugün iki yanına geleneksel Sırp meyhaneleri (kafana) sıralanmış. Akşam olunca gitar sesleri ve kahkahalar sokağa taşıyor.
Dva Jelena ve Zlatni Bokal sokağın en bilinen meyhanelerinden. Menüde çevapi, ızgara tabağı (roštilj), lahanalı podvarak ve tabii ki rakia var. Canlı müzik genellikle akşam saatlerinde başlıyor ve gece yarısına kadar sürüyor. Turistik bir yer olduğunu bilerek gidin, ama bir akşamı burada geçirmeden Belgrad'ı tam görmüş sayılmazsınız.
Belgrad'da Ne Yenir?
Sırp sofrası Balkanların en cömert sofralarından biri. Yemek burada paylaşmak ve misafir ağırlamak demek; porsiyonlar buna göre büyük.
Ćevapi şehrin sokak yemeği: ızgara kıyma rulolar somun ekmeğin arasında, soğan ve kaymakla geliyor. Dorćol'deki küçük çevapçılar genellikle en iyi adresler. Fiyatlar porsiyona ve mekâna göre değişiyor, ama Batı Avrupa ile kıyaslarsanız uygun.
Kajmak, Sırp mutfağının tuzlu kaymağı; ekmekle, çevapinin yanında, neredeyse her yemekle masaya geliyor. Pita ise peynirli, etli ya da ıspanaklı hamur işi. Çevapi, kajmak, pita, turşu ve ayrandan oluşan bir öğün sizi akşama kadar götürür.
Rakia ise ulusal içki. En bilineni erik rakısı şljivovica, ama kayısı, üzüm ve armut çeşitleri de yaygın. Birçok restoranda yemek öncesi bir kadeh ikram edilir. Dostlarla, aileyle, her kutlamada masada olan bir içki bu; içmeyecekseniz kibarca geri çevirmek de sorun olmaz.
Savamala, Yeni Belgrad ve Zemun
Sava'nın kıyısındaki Savamala eskiden sanayi bölgesiydi. Son on yılda eski depoların bir kısmı kulüplere, galerilere ve atölyelere dönüştü; KC Grad gibi kültür mekânları semte yeni bir kimlik verdi. Sava kıyısındaki yürüyüş yolu yaz akşamlarının en sevilen rotası. Nehir boyunca kafeler, barlar ve bira bahçeleri dizili; yerel bira markalarını denemek için iyi bir yer.
Nehrin karşı yakasında Yeni Belgrad (Novi Beograd) uzanıyor. Yugoslav döneminin büyük modernist blokları burada. Delta City ve Ušće Park alışveriş için bilinir, ama asıl ilginç olan blokların arasındaki gündelik hayat. Belgrad'ın orta sınıfı burada yaşıyor; gerçek Sırp gündelik hayatını burada, turistik merkezden çok farklı bir yüzüyle görüyorsunuz.
Zemun ise bir zamanlar Avusturya-Macaristan'ın sınır kasabasıydı ve hâlâ ayrı bir kasaba havası taşıyor. Tepedeki Gardoš Kulesi Tuna'ya geniş bir manzara açıyor. Pastel renkli evlerin arasındaki dar sokaklardan inip Zemun sahil yolunda yürüyebilir, nehir kıyısındaki restoranlarda balık yiyebilirsiniz. Merkezden otobüs ya da taksiyle kısa sürede ulaşılıyor.
Gece Hayatı
Belgrad'ın gece hayatı uzun süredir Avrupa'nın en canlıları arasında anılıyor ve seyahat rehberlerinde sık sık öne çıkıyor. Sebebi basit: mekânlar geç saate kadar açık, içki Batı'ya göre ucuz, müzik çeşitli. Elektronik müzik sevenler Drugstore gibi depo tipi kulüplere, daha sakin bir akşam isteyenler Dorćol'deki küçük rakia barlarına yönelebilir. Mekânlar sık açılıp kapandığı için gitmeden önce güncel listelere bakmak iyi olur.
Bilim ve Modern Belgrad: Nikola Tesla Müzesi
Tarih ve gece hayatı dışında bir şey arıyorsanız Nikola Tesla Müzesi'ne uğrayın. Sırp bilim insanının hayatına ve icatlarına ayrılmış bu küçük müzede Tesla bobininin çalıştığını yerinde görebiliyorsunuz. Müze küçük ve hafta sonları kalabalık oluyor; özellikle rehberli turlar için önceden yer ayırtmanız önerilir.
Belgrad'dan Günübirlik Kaçamaklar
Sırbistan'ın ikinci büyük şehri Novi Sad, Belgrad'a kısa bir tren ya da otobüs yolculuğu mesafesinde. Tuna kıyısındaki Petrovaradin Kalesi her yıl temmuzda EXIT Festivali'ne ev sahipliği yapıyor, ama festival dışında da kale ve şehir merkezi bir günü hak ediyor.
Daha uzun bir gün ayırabiliyorsanız Šargan Sekizlisi'ne gidin. Dağların arasında sekiz çizerek ilerleyen bu dar hatlı tren, Sırbistan'ın en bilinen demiryolu deneyimi. Hemen yakındaki Mokra Gora ve Emir Kusturica'nın inşa ettirdiği ahşap köy Drvengrad aynı güne sığar.
Yola Çıkmadan Önce
En rahat dönem nisan-haziran ve eylül-ekim arası. Yazın sıcaklık 35°C'yi geçebiliyor, ama nehir kıyısı serinlik sağlıyor. Kış soğuk geçiyor, karşılığında Noel pazarları ve sıcak bir kadeh rakia var.
İstanbul'dan Belgrad'a Türk Hava Yolları ve Air Serbia ile direkt uçuş var. Nikola Tesla Havalimanı'ndan merkeze havalimanı otobüsü ve taksi ile ulaşılıyor. Türk vatandaşları Sırbistan'a turistik amaçla 90 güne kadar vizesiz girebiliyor; yine de kuralları yola çıkmadan Dışişleri Bakanlığı'nın sayfasından kontrol edin. Diğer ülkeler için Balkan ülkelerinin vize durumunu ayrıca derledik.
Belgrad, Avrupa'nın bütçe dostu başkentlerinden biri. Dorćol ve eski şehirde butik oteller ve apartman daireleri, hostellerden tasarım otellerine kadar her bütçeye seçenek var. Para birimi Sırp dinarı (RSD); kart yaygın, pazar ve küçük esnaf için biraz nakit taşıyın. Toplu taşımanın ücret ve kart sistemi son yıllarda değişti, güncel durumu varışta kontrol edin. Taksi tutacaksanız uygulama üzerinden ya da tanınmış şirketlerden çağırın; turistik bölgelerde fazla ücret isteyen taksiler olabiliyor. Fiyatlar sezona ve kura göre değiştiği için konaklama ve günlük harcamayı yola çıkmadan güncel olarak hesaplayın.
Dönüşte bavula ne koyacağınızı soruyorsanız: Kalenić Pazarı'nda yerel üreticilerin el yapımı rakiası, kırmızı biber ezmesi ajvar ve meyve reçeli slatko. Dorćol'ün antika dükkânlarında eski Yugoslav posterleri, plaklar ve seramikler bulunuyor; Knez Mihailova'daki tasarım mağazaları da çağdaş Sırp tasarımına bakmak için iyi.
Belgrad Hakkında Sık Sorulanlar
Belgrad kaç günde gezilir?
Şehir merkezi 2 günde rahatça gezilir. Zemun'u ve gece hayatını da görmek istiyorsanız 3 gün ayırın; Novi Sad ya da Šargan için bir gün daha ekleyin.
Belgrad'da hangi nehirler buluşur?
Sava Nehri, Kalemegdan Kalesi'nin dibinde Tuna'ya katılır. Bu kavşağı en iyi kalenin kuzeybatı surlarından, gün batımında görürsünüz.
Belgrad'dan Balkan turuna nasıl devam edilir?
Belgrad, güneye inen bir rotanın iyi bir başlangıç noktası. Bosna tarafına geçmek istiyorsanız Saraybosna ve Mostar yazılarımız işinize yarar; birkaç ülkeyi birleştiren planlar için 7 günden iki haftaya uzanan Balkan turu rotalarına bakabilirsiniz.
Balkan serisinin diğer durakları: Üsküp · Selanik · Saraybosna · Mostar · Kotor · Dubrovnik
Yorumlar
Yorum Gönder